Aarde: wat staat stevig

Welke stabiele fundamenten ondersteunen het team?

Onze deployment pipeline was deze sprint ijzersterk, geen enkele mislukte release.
De dagelijkse stand-ups zijn betrouwbaar en houden iedereen op één lijn.
Ik heb het gevoel dat de kwaliteit van onze codebase na de refactor eindelijk op vaste grond staat.
Vuur: energie en passie

Waar is de energie hoog en waar dreigt burn-out?

Ik kreeg echt energie van de hackathondag, graag meer daarvan.
Eerlijk gezegd voel ik me opgebrand door alle urgente fixes achter elkaar.
Het team zette zich met zoveel passie in om de demodeadline te halen.
Wind: ideeën en verandering

Welke nieuwe ideeën of veranderingen waaien door het team?

Wat als we volgende sprint trunk-based development proberen?
De overstap naar asynchrone stand-ups heeft de sfeer veranderd, grotendeels ten goede.
Ik zou graag experimenteren met feature flags voor veiligere releases.
Water: flow en blokkades

Wat stroomt soepel door en wat loopt vast?

Code reviews gingen deze sprint snel, top doorlooptijd.
Tickets bleven steeds hangen omdat we op externe goedkeuringen moesten wachten.
De overdrachten tussen design en development voelden soepel.
Hart: team en moraal

Hoe verbonden, gesteund en gemotiveerd voelt het team zich?

Het team stond echt voor me klaar toen ik vastzat, ik voelde me gesteund.
Het moraal zakte in na de scopewijzigingen, we moeten ons hergroeperen.
Ik waardeerde de complimenten in ons kanaal, kleine dingen doen ertoe.

Wat is de Captain Planet Team-Up retrospective?

De Captain Planet Team-Up retrospective is gebaseerd op de tekenfilmserie uit de jaren negentig waarin vijf jonge helden de krachten van hun ringen (Aarde, Vuur, Wind, Water en Hart) bundelen om Captain Planet op te roepen. Je team gebruikt dezelfde vijf elementen om te kijken hoe het samenwerkt, waarbij oplevering en moraal evenveel ruimte krijgen. Elk element heeft een eigen focus. Aarde gaat over wat stabiel is en werkt. Vuur is de energie van het team, inclusief de plekken waar burn-out op de loer ligt. Wind verzamelt nieuwe ideeën en veranderingen die in de lucht hangen. Water kijkt naar wat soepel doorstroomt en waar werk vastloopt. Hart gaat over moraal, vertrouwen en hoe goed mensen elkaar steunen. In TeamRetro voegen deelnemers notities toe aan elk element, groeperen ze vergelijkbare thema's en stemmen ze over wat het belangrijkst is. De belangrijkste punten worden daarna acties. Gebruik deze retrospective wanneer je team genoeg heeft van het standaardrijtje "wat ging goed, wat niet". Vuur en Hart zetten energie en moraal naast het proces op het bord, en juist die notities verklaren vaak de opleverproblemen die bij Aarde en Water naar boven komen.

Captain Planet Team-Up retrospective format

Aarde: wat staat stevig

Welke stabiele fundamenten ondersteunen het team?

Aarde is de vaste grond onder het team. Vraag naar de processen en werkwijzen die stabiel en betrouwbaar zijn, en naar wat het team wil beschermen.

Vuur: energie en passie

Waar is de energie hoog en waar dreigt burn-out?

Vuur staat voor energie, en dat werkt twee kanten op: motivatie en burn-out. Vraag waar mensen enthousiast van werden en waar hun energie weglekte, zodat je het eerste kunt vasthouden en het tweede kunt aanpakken.

Wind: ideeën en verandering

Welke nieuwe ideeën of veranderingen waaien door het team?

Wind staat voor nieuwe ideeën en verandering. Leg vast met welke experimenten het team aan de slag wil, welke verschuivingen mensen hebben opgemerkt en welke koers ze hierna willen varen.

Water: flow en blokkades

Wat stroomt soepel door en wat loopt vast?

Water gaat over hoe soepel werk door het team stroomt. Vraag wat goed doorliep en waar het zich ophoopte of geblokkeerd raakte. Hier komt meestal de frictie in het proces naar boven.

Hart: team en moraal

Hoe verbonden, gesteund en gemotiveerd voelt het team zich?

Hart verbindt de andere elementen met elkaar. Gebruik het om te peilen hoe mensen zich voelen, hoe verbonden ze zijn en hoe goed ze elkaar steunen, en zorg dat het een veilige plek blijft voor eerlijke antwoorden.

Wanneer dient u deze retrospective te gebruiken?

  • Wanneer je team in een sleur zit en voor de afwisseling een format met een thema wil.
  • Wanneer je moraal en energie evenveel aandacht wilt geven als oplevering.
  • Na een intensieve sprint of een sprint met veel druk, om te peilen hoe het met burn-out en motivatie staat.
  • Met een team dat goed reageert op metaforen en verhalen.
  • Als kwartaal- of mijlpaalretrospective, wanneer je het team vanuit verschillende invalshoeken wilt bekijken.

Voorstellen voor ijsbrekers

  • Als je één van de elementaire krachten van Captain Planet (Aarde, Vuur, Wind, Water of Hart) mocht hebben, welke zou je kiezen en waarom?
  • Welk fictief team of duo heeft volgens jou de beste chemie als het gaat om 'krachten bundelen'?

Wilt u een opwarmoefening waarbij uw team daadwerkelijk meedoet, en niet alleen hardop antwoorden geeft? Bekijk gratis ijsbrekers →

Ideeën en tips voor uw retrospectievevergadering

  • Licht de vijf elementen kort toe, zodat iedereen weet waar elk element over gaat voordat er notities worden toegevoegd.
  • Vraag mensen om bij elk element iets toe te voegen, ook bij de minder voor de hand liggende, zodat je een evenwichtig beeld krijgt.
  • Geef Hart evenveel gewicht als de andere elementen. Moraal en verbondenheid verklaren vaak de opleverproblemen.
  • Gebruik dot voting over alle vijf elementen heen, zodat het team zich richt op de acties met de meeste impact.
  • Houd de toon luchtig, maar zorg dat elk belangrijk punt eindigt als actiepunt met een eigenaar.
  • Zet een timebox per element, zodat je niet al je energie kwijt bent aan de eerste een of twee.

Veelgestelde vragen

Wat is de Captain Planet Team-Up retrospective?
Het is een retrospective met een thema, opgebouwd rond vijf elementen (Aarde, Vuur, Wind, Water en Hart). Elk element behandelt een ander aspect van hoe je team werkt, van stabiele werkwijzen tot energie, nieuwe ideeën, flow en moraal.
Hoe lang duurt een Captain Planet retrospective?
De meeste teams zijn in 45–60 minuten klaar: een paar minuten brainstormen per element, en aan het eind groeperen, stemmen en acties afspreken.
Wanneer gebruik ik dit retrospectiveformat?
Gebruik het wanneer je team toe is aan iets anders dan de standaardformats, na een intensieve sprint, of wanneer je moraal en energie evenveel aandacht wilt geven als oplevering en proces.
Wat is het verschil met een Start, Stop, Continue retrospective?
Start Stop Continue verdeelt ideeën over drie lijsten met gedrag. Captain Planet kijkt naar vijf gebieden, waaronder energie en moraal, zodat je een breder beeld krijgt van hoe het met het team gaat voordat je besluit wat je verandert.
Moeten teamleden de tekenfilm Captain Planet kennen?
Nee. Een uitleg van één zin per element is genoeg zodat iedereen kan meedoen.
Hoeveel mensen kunnen meedoen?
Het werkt goed voor teams van ongeveer 3 tot 12 mensen. In TeamRetro voegt iedereen tegelijk notities toe, dus een grotere groep vertraagt de sessie niet.
Bent u klaar om deze retrospective te houden?Probeer deze retrospective live eens