Wat is de Definition of Done?
Heb je ooit iets opgeleverd en daarna ontdekt dat het eigenlijk nog niet af was? Een Definition of Done (DoD) is de gedeelde lijst met criteria waaraan elk stuk werk moet voldoen voordat iemand het afgerond noemt. Die lijst geldt voor elke user story, elke feature en elk increment, zodat "done" hetzelfde betekent, wie het werk ook heeft gedaan. In Scrum is de Definition of Done de kwaliteitslat voor elk increment. Als je hem opschrijft, zijn de discussies over "is dit nu af?" tijdens de review voorbij en schuift verborgen werk, zoals ontbrekende tests of documentatie, niet meer door naar de volgende sprint. In deze sessie stellen developers, testers, designers en product owners de lijst samen op. Zo komen er ook de stappen in waarvan ieder van hen weet dat ze vaak worden overgeslagen. Het bord heeft vier kolommen: Kwaliteitscriteria, Documentatie & communicatie, Testen & validatie en Deployment & gereedheid. Iedereen voegt criteria toe. Daarna groepeert het team ze en stemt erover om samen de lijst vast te stellen. Behandel het resultaat als een levend document en pas het aan wanneer je tooling en standaarden veranderen. Meer achtergrond vind je in de gids van Scrum.org over de Definition of Done.
Definition of Done-samenwerkingsformat
Kwaliteitscriteria
Aan welke kwaliteitsnormen moet werk voldoen om af te zijn?
Zet de technische en kwaliteitscontroles op een rij die elk stuk werk moet doorstaan, zoals code review, testdekking, performance en codeerstandaarden. Vraag: "Waardoor zouden we erop vertrouwen dat dit in productie niet stukgaat?" Zo komen onuitgesproken verwachtingen boven tafel en kun je ze meetbaar maken.
Documentatie & communicatie
Wat moet er vastgelegd of gedeeld worden voordat het af is?
Behandel wat er opgeschreven of aan anderen verteld moet worden voordat werk als af telt. Vraag wie er van een wijziging moet weten en wat er daarna moet bestaan. Teams slaan dit deel vaak over, dus vraag naar gaten die er eerder zijn geweest.
Testen & validatie
Hoe controleren we of het werk echt werkt?
Spreek de controles af die aantonen dat het werk doet wat het moet doen. Kijk verder dan geautomatiseerde tests, naar handmatig, verkennend en acceptatietesten, en bepaal wie aftekent en in welke omgeving.
Deployment & gereedheid
Wat moet kloppen om het werk veilig te releasen?
Bepaal wat er moet kloppen voordat werk live gaat. Bespreek deployment, monitoring, rollbackplannen en wie de ondersteuning doet zodra het live staat. Zo dicht je het gat tussen code die af is en een feature die mensen echt kunnen gebruiken.
Wanneer dient u deze retrospective te gebruiken?
- Wanneer een nieuw team wordt gevormd en vanaf het begin kwaliteitsnormen moet afspreken.
- Wanneer werk steeds opnieuw wordt geopend of bugs in productie belanden, wat meestal betekent dat mensen het oneens zijn over wat af is.
- Voordat een nieuw project start, zodat het team de lat afspreekt voordat het werk begint.
- Bij het inwerken van nieuwe teamleden die de kwaliteitsverwachtingen van het team moeten leren kennen.
- Wanneer uit een retrospective blijkt dat mensen in het team verschillend denken over wanneer iets af is.
Voorstellen voor ijsbrekers
- Als 'af' een persoonlijkheid had, hoe zou die dan zijn: perfectionist, pragmaticus of last-minute held?
- Wat is het meest verrassende dat je ooit ontdekte dat toch niet af bleek te zijn?
Wilt u een opwarmoefening waarbij uw team daadwerkelijk meedoet, en niet alleen hardop antwoorden geeft? Bekijk gratis ijsbrekers →
Ideeën en tips voor uw retrospectievevergadering
- Stel de Definition of Done met het hele team op, zodat iedereen zich eigenaar voelt. Laat niet één persoon hem in z'n eentje schrijven.
- Houd de criteria realistisch. Een DoD die het team nooit haalt, wordt genegeerd.
- Maak elk criterium zo concreet dat je het kunt controleren, zodat er geen discussie is over of eraan is voldaan.
- Kijk er om de paar sprints opnieuw naar, omdat je standaarden en tooling veranderen.
- Geef iedereen eerst tijd om zelf ideeën toe te voegen voordat de groep gaat praten, zodat ook stillere teamleden bijdragen.
- Houd hem gescheiden van acceptatiecriteria. De DoD geldt voor al het werk, acceptatiecriteria horen bij één story.