Voorbereiding

Waren visie, backlog en capaciteit klaar vóór dag één?

De helft van de features had geen acceptatiecriteria, dus de eerste breakout ging op aan vragen voor Product Management.
We kregen de visiepresentatie de avond ervoor. Niemand had tijd om hem te lezen.
De capaciteit was dit keer goed uitgerekend, inclusief vakanties, en dat zag je terug in het plan.
De twee dagen

Hoe liep het event zelf, in de zaal of online?

De business context-briefing liep 40 minuten uit en ging ten koste van de eerste breakout.
Teamleden op afstand konden de zaal niet horen tijdens de review van het conceptplan.
Product Managers liepen langs de breakoutruimtes, dus vragen waren binnen een paar minuten beantwoord.
Afhankelijkheden en risico's

Welke afhankelijkheden en risico's ontbraken op het board?

De API-afhankelijkheid van het platformteam stond op het board, maar niemand van dat team had de datum bevestigd.
We ontdekten de gedeelde databasemigratie op dag twee, toen de meeste teams er al omheen hadden gepland.
ROAM werd afgeraffeld. We markeerden het leveranciersrisico als owned, en de eigenaar vertrok in week drie bij het bedrijf.
Objectives en vertrouwen

Bleven onze PI objectives en confidence vote overeind?

We stemden vier vingers en misten daarna twee committed objectives. De stemming liet niet zien wat mensen echt dachten.
Onze objectives lazen als featurelijsten, dus de Business Owners konden ze lastig scoren.
Doordat we één objective uncommitted hielden, hadden we ruimte toen de supportdruk piekte.
Volgende PI Planning

Wat veranderen we vóór de volgende PI Planning?

Product Management deelt de visie en de tien belangrijkste features twee weken vóór het event.
Elke afhankelijkheid tussen teams heeft een vaste contactpersoon uit elk team nodig voordat hij op het board komt.
Voeg naast die van dag twee ook aan het eind van dag één een korte ROAM-sessie toe.

Wat is een PI Planning retrospective?

PI Planning is het grootste event in het Scaled Agile Framework (SAFe). Twee dagen lang plannen alle teams van een Agile Release Train (ART) samen het volgende Program Increment (PI). De agenda sluit af met een korte retrospective onder leiding van de Release Train Engineer (RTE), en dat onderdeel wordt makkelijk afgeraffeld als iedereen moe is. Een PI Planning retrospective geeft het planningsproces de tijd die het verdient, zodat het volgende event beter loopt dan dit. Het bord heeft vijf kolommen die het event op volgorde volgen. Voorbereiding vraagt of de visie, de backlog en de capaciteit op dag één klaar waren. De twee dagen gaat over het event zelf: de agenda, de breakouts, de review van het conceptplan en de tools, in de zaal of online. Afhankelijkheden en risico's kijkt naar het ART planning board en de ROAM-sessie. Objectives en vertrouwen toetst of de PI objectives en de confidence vote overeind bleven toen het werk begon. De laatste kolom zet alles om in veranderingen voor de volgende PI Planning. In TeamRetro voegt iedereen eerst privé ideeën toe, daarna groepeert de groep ze, wordt er gestemd en krijgt elke actie een eigenaar. Houd de retrospective aan het eind van dag twee, nu het event nog vers is. Houd hem daarna opnieuw tegen het einde van de PI, vóór Inspect and Adapt, als je kunt zien welke objectives gehaald zijn en welke afhankelijkheden zijn uitgelopen. De tweede ronde beantwoordt de vraag waar de eerste geen antwoord op heeft: was het plan eigenlijk goed? Elke ronde levert de RTE en de teams een korte lijst verbeteringen op om door te voeren vóór de volgende PI Planning.

PI Planning retrospective-format

Voorbereiding

Waren visie, backlog en capaciteit klaar vóór dag één?

Veel problemen bij de PI Planning beginnen in de weken vóór het event. Vraag of de features klaar waren (ingeschat, met acceptatiecriteria en een eigenaar), of teams hun capaciteit kenden, en of de visie en de topprioriteiten op tijd binnen waren om te lezen. Vraag door naar het concrete gat, zoals welke feature niet klaar was en wie wat nodig had, zodat de oplossing in de voorbereidingschecklist voor de volgende PI kan.

De twee dagen

Hoe liep het event zelf, in de zaal of online?

Kijk naar de agenda, de timeboxes en de logistiek: de business context-briefing, de team-breakouts, de review van het conceptplan en de management review. Vraag bij remote of hybride events naar tijdzones, tools en of mensen op afstand de zaal konden volgen. Maak onderscheid tussen wat alleen vervelend was en wat het plan veranderde, en besteed de tijd aan dat laatste.

Afhankelijkheden en risico's

Welke afhankelijkheden en risico's ontbraken op het board?

Het ART planning board toont de opleverdata van features, de mijlpalen en de afhankelijkheden tussen teams. Vraag welke afhankelijkheden laat werden ontdekt, welke wel op het board stonden maar nooit door het andere team waren bevestigd, en welke risico's tijdens ROAM als opgelost waren gemarkeerd maar toch terugkwamen. Als je dit tegen het einde van de PI doet, kijk dan naar de afhankelijkheden die echt zijn uitgelopen en herleid elk ervan naar hoe hij gepland was.

Objectives en vertrouwen

Bleven onze PI objectives en confidence vote overeind?

Vraag direct na de PI Planning of de PI objectives duidelijk en meetbaar waren en afgestemd met de Business Owners, en of de confidence vote eerlijk was. Vergelijk tegen het einde van de PI de geplande met de werkelijke business value en vraag wat de stemming over het hoofd zag. Een hoge stemming gevolgd door gemiste objectives betekent meestal dat mensen zich niet veilig voelden om laag te stemmen, of dat het plan geen ruimte liet voor ongepland werk.

Volgende PI Planning

Wat veranderen we vóór de volgende PI Planning?

Zet de sterkste thema's uit de andere kolommen om in een paar concrete veranderingen, elk met een eigenaar en een datum vóór het volgende event. Veel daarvan liggen bij de RTE of Product Management, zoals de agenda of de gereedheid van features, maar ook teams hebben er een aantal. Voeg ze als acties toe in TeamRetro en bespreek ze aan het begin van de volgende PI Planning retrospective.

Wanneer gebruik je deze retrospective?

  • Aan het eind van dag twee van de PI Planning, na de confidence vote, nu de details van het event nog vers zijn.
  • Tegen het einde van de PI, vóór Inspect and Adapt, om te toetsen of het plan, de objectives en de afhankelijkheden overeind bleven.
  • Na een lage confidence vote of een plan dat herzien moest worden, om te achterhalen wat er in de planning misging.
  • Als je ART de PI Planning verplaatst van fysiek naar remote of hybride en wil leren van de eerste keer.
  • Als een nieuwe Release Train Engineer het overneemt en wil horen hoe de teams de planning nu ervaren.

Voorstellen voor ijsbrekers

  • Op een schaal van één tot vijf vingers: hoeveel energie heb je nog over na de PI Planning?
  • Wat wil je van de afgelopen twee dagen nooit meer op een planning board zien?

Wil je een opwarmoefening waarbij je team daadwerkelijk meedoet, en niet alleen hardop antwoorden geeft? Bekijk gratis ijsbrekers →

Ideeën en tips voor je retrospective

  • Houd de retrospective binnen de agenda van de PI Planning, voordat mensen vertrekken. Een vervolgsessie een week later trekt minder mensen en levert vagere antwoorden op.
  • Nodig de hele train uit: teamleden, Product Owners, Product Management, Business Owners en de System Architect. Ieder ziet een ander deel van het event, en deelnemers op afstand zien vaak problemen die in de zaal gemist worden.
  • Houd het bij hoe de train heeft gepland, niet bij wat er in het plan staat. Discussies over scope en features horen thuis in backlog refinement.
  • Neem het bewijs mee: het ART planning board, de ROAM-risicolijst, de PI objectives met hun business value en de uitslag van de confidence vote.
  • Werk met anonieme input. Wie twee vingers of minder gaf bij de confidence vote, moet kunnen uitleggen waarom zonder eruit gepikt te worden.
  • Stem over de belangrijkste twee of drie veranderingen en geef elke verandering een eigenaar, meestal de RTE of een team, met een datum vóór de volgende PI Planning.

Veelgestelde vragen

Welke vragen stel je in een PI Planning retrospective?
Waren we klaar toen het event begon? Hoe goed liepen de twee dagen? Welke afhankelijkheden en risico's hebben we gemist op het ART planning board? Bleven onze PI objectives en confidence vote overeind tijdens de PI? Wat veranderen we de volgende keer? Deze template geeft elke vraag een eigen kolom, in die volgorde.
Wat zijn goede ideeën voor een PI Planning retrospective?
Houd hem twee keer, aan het eind van dag twee en tegen het einde van de PI, en vergelijk de antwoorden. Je kunt ook openen met de acties uit de vorige PI Planning retrospective, beginnen bij de uitslag van de confidence vote, of één late afhankelijkheid van het ART planning board door de PI heen volgen om te zien waar het plan vastliep.
Wie leidt de PI Planning retrospective?
In SAFe leidt de Release Train Engineer (RTE) hem als laatste agendapunt van de PI Planning. Bij een grote train kan elke Scrum Master of teamcoach hem eerst met het eigen team houden, waarna de RTE de belangrijkste thema's samenvoegt.
Wat zijn PI objectives?
PI objectives vatten samen wat elk team in de komende PI wil bereiken. Teams verdelen ze in committed en uncommitted objectives, en Business Owners geven elk objective een business value-score van 1 tot 10. Door aan het einde van de PI geplande en werkelijke business value te vergelijken, zie je hoe realistisch het plan was.
Wat is een confidence vote bij PI Planning?
Aan het eind van de PI Planning steekt iedereen één tot vijf vingers op om te laten zien hoeveel vertrouwen hij of zij in het plan heeft. SAFe raadt aan het plan te accepteren bij een gemiddelde van drie of hoger en het te herzien als het lager is, en wie twee of minder stemt, wordt gevraagd uit te leggen waarom.
Wat is het verschil tussen een PI Planning retrospective en Inspect and Adapt?
Inspect and Adapt vindt plaats aan het einde van elke PI en kijkt naar het hele systeem, met een PI system demo, een review van de metingen en een probleemoplossende workshop. Een PI Planning retrospective kijkt alleen naar hoe de train heeft gepland. Houd hem aan het eind van de PI Planning, en opnieuw vóór Inspect and Adapt zodat de bevindingen daarin meegenomen worden.
Ben je klaar om deze retrospective te houden?Probeer deze retrospective live eens